Bizans Döneminden Kalma Mağaralar

Yeri: Ankara, Güdül İlçesi

Mağaralar, Ankara İli, Güdül İlçesi, Kirmir Çayı kenarında İnönü mevkiinde bulunmaktadır.

Bu tarihi yerüstü mağaralarının Bizanslılar döneminden kaldığı tahmin edilmektedir.

Dağın içini oymak suretiyle yapılan bu mağaralarda, merdivenlerle kat kat yukarılara çıkılmaktadır. İç Anadolu'daki Ürgüp Göreme mağaralarına benzerlik göstermektedir. Aynı zamanda burası, merkezi bir yerdeki kilisesi ile bir köy topluluğunu andırmaktadır. Kirmir çayının zamanla altını oyduğu dağın parçalanmasıyla yukarı katlara çıkan merdivenlerin bazıları açıkta kalmış tarihi bir görünüm arz etmektedir.

Forumda Resimlerin  Görülmesine İzin Verilmiyor
Resimleri Görebilmek İçin  [  Buraya Tıklayarak Üye Olunuz  ]  veya  [  Giriş Yapınız  ]

Kaynak

merhaba,

Roma dönemi ,......... arasında. M.Ö  60-130  arası, birkaç  bronz para çıkmış.Roma dönemi ile bu paralarsebebi  ile  ilişkilendiriyorum.
Mitridath VI  nın  bir yüzünde Athena nın  Medusalı kalkanı , diğer yüzünde  zafer tanrıçası NIKE olan parası.

Yüksek bir tepe , zirveye yakın yaklaşık  2 mt  genişliğinde , açık -gizlenmemiş dairesel bir giriş.Aynı genişlikte aşağıya doğru 60-70 basamak iniliyor , dört odalı  salonlu bir mekana ulaşılıyor.Nişler var.

Aşağıya doğru , yine basamaklar iniyor, inenler 100 e yakın basamak saymış.Bu basamakların bittiği yer kayalar ile dolu.Doldurulmuş veya çöküntü olmuş.

Son ziyaretim , 1987. İnmek mümkün değildi.Basamakları toprak kaplamış , ayrıca çok dik.Esas önemlisi  zehirlenerek ölüm gerçekleşmiş.
Tepedeki otlar koparak mekana girmiş , çürüyerek zehirli bir etki yaratıyor olmalı.

Burası ne olabilir : Benim cevabım  daha yakın zamanlarda gördüğümüz , Hisarlar (küçük kaleler ) gibi bir yer.Sur izleri bulamadım. Karakol gibi bir yer olduğunu düşünüyorum. Tepe civardaki tarlalara ve  genel görüşe hakim. 15-20 askeri barındıracak bir mekan. Yüzeyde herhangi bir yapı izi yok.Ancak bu derece özenli , ve  çok aşağılara kadar inen ( ırmak seviyesine inmeye çalışıldığını düşünüyorum ) bir mekanın ayrı bir özelliği olmalı.Çocukken defalarca gittiğim bu mekan bir  tapınak ta olabilir.

İçeri giremediğim yıllardada hep gizli giriş-çıkış  aradım , nafile.

benzer bir giriş , yakın sayılacak bir mesafede  kale  ve eteklerinde yerleşim  izleri olan bir yerde daha var. Oradada  30 basamaktan sonra
taşla dolmuştu.Kalenin  önü -bir yanı kızılırmak, arkası bataklık. Kalenin aşağısında , ırmağa yakın bir yerde , tilki kvuğu gibi bir yarıktan
giripte ,kafamı kaldırdığımda silindir şeklinde yukarıya doğru el ve ayak koyma yerleri olan , 4-5 mt arası yükseklikte bir çıkış olduğunu gördüm. Çıkış sürekli kullanıldığından , elbiseler ile  perdahlanmış , çok kaygandı.Zor çıktım.

Bu çıkışın ortalarını geçtiğim noktada , silindirin çapı  15 cm gibi genişledi. Yüz genişliğinde bir pencere vardı.Bu pencereden baktığınız yönde ,180 dereceye yakın bir açıyla karşınızı görebiliyordunuz. Irmak tarlalar her şey görünüyor.

kalan kısmıda çıktığınızda , bir odaya ulaşıyorsunuz , en fazla  1,5 mt yüksekliğinde. Yine  bu odadanın ortalarında bir yerden aslarak bir üstteki daha küçük bir odaya çıkıyorsunuz.Odanın  ön cephe kısmı yıkılmış.Muhtemelen keşfi buranın yıkılması sayesinde gerçekleşti. Söylentiye göre  , buradan  küple altın bulunmuş.Hiç aklıma yatmadı ama , hem yukarda bahsettiğim yer , hemde çaveredeki pek çok mağara  ermeni çeteler tarafından kullanılmış.İhtimal.

Bu mağardan çıkınca tekrar karşıdan baktım , dışarıyı izlediğim pencereyi göremedim.Benim ulaştığım maksimum yükseklik 10 mt civarında olmalı.  20 mt civarında  bahsettiğim küçük pencereye benzer  2 delik  gördüm .Ama aşağıdan , ama yukarıdan herhangi bir giriş bulamadım.

İlk mağara , kalenin bulunduğu tepenin batı yönünde 3 km civarında ilerisindeki , kızılırmak yanındaki ambarları da  bütün açıklığı ile görüyor.
Kaleden bu ambarlara (heryerdeki gibi adı kırk mağara veya kırk ambar ) giden taş bir yol var , sert taşlar 7-8 cm teker izleri barındıryor.

Günümüze kadar, Ankara ve çevresinde farklı gruplarca 10 mağara araştırılmış ve haritalanmıştır. Bunlardan en önemlisi 974 metre uzunluğuyla Haymana’daki Demirözü Mağarası’dır. Diğer önemli bir mağara ise 549 metre uzunluğuyla Gölbaşı Tuluntaş Köyü’ndeki Tuluntaş Mağarası’dır.

Ankara ili sınırları içinde tespit edilmiş mağara sayısı oldukça azdır. Bunun en önemli sebebi bölgede kireçtaşı içeren alanların geniş yayılım göstermemesidir. Kireçtaşı içeren bölgeler Ankara'nın güney ve güneydoğusunda Elmadağ, Ahlatlıbel, Haymana ve Ayaş çevresiyle kuzeyde Yakacık ve Güvem çevresinde yoğunlaşmıştır. Bunun dışında daha geniş bir açılımda Kızılcahamam ve Şereflikoçhisar arasında görülmektedir.

DEMİRÖZÜ MAĞARASI (Haymana - Demirözü Köyü)

İlk kez 1952 yılında İsveçli biospeleolog K. Lindberg, Dr. Galip Ötkün ve hidrobiolog Dr. Remzi Geldiay tarafından araştırılan mağara 1987 yılında Mağara Araştırma Derneği tarafından haritalanmıştır. Kollarıyla birlikte 974 m. uzunluğa sahiptir. Girişten 150 m. içeride bulunan erken hristiyanlık dönemine ait mezar kalıntıları ve su sarnıcı mağaraya ayrı bir önem katmaktadır. Barındırdığı arkeolojik ve speleolojik değerlerin korunması açısından bu mağaraya eğitim amaçlı gezilerin yapılmamasında büyük yarar vardır.

İNEGA MAĞARASI (Haymana - Demirözü Köyü)

ANMAK tarafından 1991 yılında haritalanan mağaranın toplam uzunluğu 300 m.'dir. Luşum yönünden bir hayli zengin olan mağara fotoğraf amaçlı geziler için idealdir. Ayrıca mağara içinden toplanan seramikler üzerinde A. Ü. DTCF'de yaptırılan analiz sonucu Roma dönemine ait oldukları saptanmıştır. Bu seramiklerin bir kısmının Terra Sicilata adıyla bilinen özel bir biçim oluşturdukları belirlenmiştir.

TABUROĞLU MAĞARASI (Haymana - Demirözü Köyü)

ANMAK tarafından 1991 yılında araştırması yapılan mağara küçük bir in şeklindedir. Giriş ağzı çobanlar tarafından ağıl olarak kullanılmaktadır. Speleolojik olarak önemli bir değer içermez.

TULUNTAŞ MAĞARASI (Gölbaşı - Tuluntaş Köyü)

1992 yılında Ankara çevre yolu yapımı sırasına taş ocağı olarak kullanılan alanda yapılan patlatma sonucu ortaya çıkan mağara MAD ve MTA tarafından ortak olarak araştırılmış ve haritalanmıştır. Fosil ve toplam uzunluğu 549 m. olan mağara oluşum yönünden bir hayli zengindir, fakat taş ocağındaki patlamalar ve bilinçsiz insanlar tarafından korkunç derecede tahrip edilmiştir.

TOKLU KALESİ MAĞARASI (Şereflikoçhisar - Demirciobası Köyü)

1991 yılında ANMAK tarafından bulunan mağaranın giriş ağzı küçük bir delik şeklindedir. Bu delikten 45 derecelik bir eğimle aşağıya doğru inen mağara 50-60 m. sonra küçük bir gölle son bulmaktadır. Tavandaki keski izlerinden buranın insan eliyle genişletilmiş doğal bir kaya çatlağı olduğu anlaşılmaktadır. Bölgede bulunan bir kale ya da eski bir yerleşim birimi tarafından su sarnıcı olarak kullanılmış olabilir.

LÖMBÜRDEK İNİ MAĞARASI (Kalecik)

MAD tarafından 1991 yılında bulunmuştur. Dar bir ağızdan sürünülerek girilen mağarada 10 m. ilerledikten sonra 12 m.lik bir balkon inişiyle geniş bir salona inilmektedir. Mağara oluşum yönünden fakir olmakla birlikte eğitim amaçlı faaliyetlerde kullanılabilir.

BAŞKÖY - EĞERLİ ALAÖREN KÖYÜ İNLERİ

ANMAK tarafından Kızılcahamam'ın Başköy ve Alaören köylerinde uzunlukları 3 - 10 m. arasında değişen inler tespit edilmiştir. Bu inlerin yerleşim amacıyla kullanılmış oldukları mağara içindeki izlerden anlaşılmaktadır. Arkeolojik incelemelerin yapılması yerinde olur.

ENDİL MAĞARASI (Ayaş - Çanıllı Köyü)

ANMAK tarafından bulunan mağara Çanıllı Köyü, Endil Çayı Kanyonu Mevkii'nde, kanyon duvarlarından biri üzerinde bulunmaktadır. Mağaraya 10 - 15 m.lik kayalık kısımdan tırmanarak ya da yukarıdan iple inerek girmek mümkündür. Toplam uzunluğu 40 m. olan mağarada herhangi bir oluşum bulunmamasından dolayı eğitim amçlı geziler için idealdir.

ABDÜLSELAM TEPESİ MAĞARASI (Ayaş - Gökler Köyü)

MAD tarafından 1992 yılında araştırılan mağara oldukça büyük bir ağızla başlayıp 50 m. sonra son bulmaktadır. Mağara barındırmakta olduğu yarasaların varlığı göz önünde bulundurulmak süretiyle eğitim amaçlı kullanılabilir.

HAMAMBOĞAZI MAĞARALARI (Ayaş - Sarıoba Köyü)

İlk defa MAD tarafından araştırılan bölgede biri yatay, diğeri dikey olmak üzere iki mağara vardır. Bunlardan yatay olanın ağzında geç Roma dönemine ait olduğu öne sürülen bir duvar kalıntısı mevcuttur. Ayrıca mağara içinde su sarnıcı benzeri bir yapı vardır. Toplam uzunluğu 55 m. olan mağara oldukça kirletilmiştir.

Yatay mağaranın 15 m. sağında yer alan diğer mağara ise giriş ağzından 10 m. sonra 5. mlik bir inişle başlamakta ve 45 derecelik eğimli bir koridordan sonra iki ayrı kola ayrılmaktadır. Her iki mağara da eğitim amaçlı kullanılabilir.

Bir milyon yaşındaki doğa harikası Tulumtaş Mağarası'nın üstündeki alan milletvekillerine feda edildi

Binlerce yılda oluşan sarkıt ve dikitlerin yer aldığı Tulumtaş Köyü'ndeki Tulumtaş Mağarası, korunmaya alınıp turistik bir alan olarak kullanılması gerekirken, milletvekillerine peşkeş çekildi. SİT alanı olan mağaranın üzerine milletvekillerinin villarının yapılmasına göz yumuldu ve mağara kaderi ile baş başa bırakıldı. Her makam, villaların yapımını yasaya 'uygun' bulurken, doğa harikası mağara sahipsiz kaldı.

1992 yılında keşfedilen mağara bakımsızlığa ve ilgisizliğe terk edilirken, üstü milletvekilleri için villa alanı olarak kullanıldı. Mağaranın üzerindeki alana, milletvekillerinin de üye olduğu ve başkanlığını 20'nci Dönem'de DYP, ANAP, DTP milletvekili olan Cemal Alişan'ın yürüttüğü SS Çevregöl Parlament Yapı Kooperatifi'nce 215 adet villa yapılıyor. Kooperatif, mağaranın keşfinden dört yıl sonra 1996 yılında inşaat ruhsatı aldı. Kültür Bakanlığı Ankara Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kurulu ve Genel Müdürlüğü'nün aldığı yasak yapılaşmanın durdurulması, yapılaşmaya gidilmemesi yönündeki kararlar hiçe sayılarak, milletvekillerinin villalarının yapımına devam edildi.

SİT alanı ilan edilen mağarada, üzerinde çalışan iş makineleri nedeniyle çatlaklar oluşurken, sarkıt ve dikitler de kırılıp, parçalanarak adeta yağmalandı. Alanya'da her yıl milyonlarca turistin gezdiği Damlataş Mağarası'ndan daha büyük olan Tulumtaş Mağarası villalara feda edildi.

Maden Tetkik Arama'da çalışan mağara araştırmacıları, Tulumtaş Mağarası'nın jeolojide 'üstmiyosen' olarak adlandırılan dönemde oluşmaya başladığını, yani bir milyon yıl öncesine dayandığını ifade etti. Mağarada oluşan sarkıt ve dikitlerin ise 100 bin yıldan başlayarak günümüze kadar ulaştığı, sarkıt ve dikitlerin oluşumunun devam ettiğini bildirdiler.

09 Haziran 2001

güzel bilgiler paylaştıkça değer ve bilgilerimiz artıyor
sağolun

tesekkurler....